Γιατί εξαφανίστηκαν από την αγορά τα φάρμακα

 Φάρμακα... ούτε για δείγμα δεν υπάρχουν τις τελευταίες δύο τουλάχιστον εβδομάδες στα ράφια των φαρμακείων, και μάλιστα σε περίοδο έξαρσης των εποχικών ιώσεων. Συμπτωματικά όμως, οι ελλείψεις, κυρίως σε ευρέως κυκλοφορίας φαρμακευτικά σκευάσματα, αλλά και στα αντιβιοτικά, συνέπεσαν με την έκδοση του νέου δελτίου τιμών φαρμάκων, το οποίο μετά από αλλεπάλληλες τροποποιήσεις, τέθηκε σε ισχύ από τις 3 Νοεμβρίου. Την ίδια ώρα, ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων απαγορεύει τις παράλληλες εξαγωγές σε 10 φάρμακα σε διάστημα τριών μόνο εβδομάδων. Τι κρύβεται τελικά πίσω από τη μείωση των τιμών των φαρμάκων;

Ο καθορισμός της τιμής των σκευασμάτων σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία αποτελεί περίπλοκη υπόθεση, εντούτοις οι μειώσεις στις τιμές οφείλονται καταρχήν στη λήξη της πατέντας σε αρκετά πρωτότυπα φάρμακα (η οποία προστάτευε την τιμή τους για μια δεκαετία τουλάχιστον). Από τη στιγμή όμως που λήγει η πατέντα (και τα σκευάσματα περνούν πλέον στην κατηγορία των off-patent), στην Ελλάδα η τιμή πέφτει στο 50%.

Κατά δεύτερο λόγο, επειδή η τιμολόγηση των φαρμάκων από τον ΕΟΦ γίνεται με βάση τις 3 χαμηλότερες τιμές στην Ευρώπη (στις 22 χώρες που συμμετέχουν στο Παρατηρητήριο Τιμών), η τιμή των φαρμάκων τακτικά αναπροσαρμόζεται.

Οι κερδισμένοι και οι χαμένοι από τις μειώσεις

Σε πολλές περιπτώσεις ωστόσο, η τιμή των φαρμάκων πέφτει ακόμη χαμηλότερα από το κανονικό, με συνέπεια οι εταιρείες να προσφεύγουν συχνά σε ενστάσεις. Οι αντιδράσεις μάλιστα με αφορμή το τελευταίο δελτίο τιμών ήταν από τις πλέον έντονες.

Βέβαια, η αισθητή μείωση στις τιμές προσβλέπει και στη γενικότερη μείωση της φαρμακευτικής δαπάνης στη χώρα: από τη στιγμή που τα φάρμακα γίνονται πιο φτηνά, η δαπάνη μειώνεται και άρα ο ΕΟΠΥΥ και τα ταμεία πληρώνουν λιγότερο. Συνεπώς το κράτος κερδίζει από τη νέα λίστα τιμών και συγκεκριμένα προσβλέπει ότι θα εξοικονομήσει περίπου 400 εκατ.

Δεν γίνεται το ίδιο με τις φαρμακευτικές εταιρείες που βλέπουν τζίρο και πωλήσεις να ακολουθούν πτωτική πορεία. Ενδεικτικά, ακολουθούν οι μειώσεις που υπέστησαν τα τελευταία 2,5 χρόνια, συμπεριλαμβανομένης και της νέας μείωσης από το τελευταίο δελτίο τιμών, τα δέκα μεγαλύτερα σε τζίρο φάρμακα στην ελληνική αγορά, τα οποία αποτελούν και block-busters παγκοσμίως, καθώς ξεπέρασαν σε πωλήσεις το 1 δισ. σε διάστημα ενός έτους.

-LIPITOR (14tb x 20mg), το πρώτο σε τζίρο φάρμακο στην Ελλάδα από τη PFIZER, για τη χοληστερίνη: -38%
-PLAVIX (75mg) από τη SANOFI για την πρόληψη θρομβωτικών επεισοδίων: -44%
-INEGY (10+40, 14 tb.) της εταιρείας MSD για τη χοληστερίνη: - 35%
-EXELON(TTS 4,6mg, 30 sach.) από τη Novartis για τη νόσο Alzheimer: -20%
-SERETIDE (inh. (25+50) 120 doses) της Glaxo για το βρογχικό άσθμα: -11%
-HUMIRA  της  ABBOTT για τα αυτοάνοσα νοσήματα: -22%
-EUCREAS(50/850, 60 tb) της Novartis για το διαβήτη: -43%
-COAPROVEL (28tb x (150+12,5) της SANOFI για την υπέρταση: -17%
-SYMBICORT (160+4,5 120 doses) της Astra Zeneca για το βρογχικό άσθμα: - 33%
-ARICEPT (28tb x 5mg, 2x14 blist) της PFIZER για τη νόσο Alzheimer: -28%

Ανάλογη μείωση τιμής έχουν υποστεί τα τελευταία χρόνια και πολλά μη συνταγογραφούμενα φάρμακα (ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ) όπως το nurofen, σιρόπια όπως το MUCOSOLVAN και γνωστά παυσίπονα, αν και στο τελευταίο δελτίο η τιμή στα περισσότερα  συνταγογραφούμενα δεν μεταβλήθηκε. Εντούτοις, πάγιο έτοιμα των φαρμακευτικών εταιρειών είναι να μην υπάρχει διατίμηση στα ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ και να απελευθερωθεί η τιμή τους, από τη στιγμή που δεν αποζημιώνονται από τα ασφαλιστικά ταμεία.

Βέβαια, οι μέχρι πρότινος αυξημένες τιμές στα φαρμακευτικά σκευάσματα, που διατηρούνταν όσο ο ΕΟΦ δεν προχωρούσε στην έκδοση νέου δελτίου, σε συνδυασμό με την αποδεδειγμένη υπερ- συνταγογράφηση φαρμάκων από τους γιατρούς, ήταν οι βασικές αιτίες που οδήγησαν στην έκρηξη της φαρμακευτικής δαπάνης τα προηγούμενα χρόνια, στην εκτόξευση των χρεών των ασφαλιστικών ταμείων και ακολούθως στη σημερινή ανάγκη για ριζική περιστολή.

Υπάρχει όφελος για τους ασφαλισμένους;

Σε πρώτη ανάγνωση ναι, αφού οι ασφαλισμένοι προμηθεύονται τα φάρμακά τους σε φθηνότερη τιμή. Στην πράξη ωστόσο πληρώνουν περισσότερο για δύο λόγους: πρώτον γιατί η αποζημίωση των φαρμάκων γίνεται πλέον με βάση το φτηνότερο γενόσημο, οπότε αναγκάζονται να πληρώσουν τη διαφορά, και δεύτερον γιατί τουλάχιστον 200 σκευάσματα βγήκαν εκτός θετικής λίστας, από το κατάλογο δηλαδή με τα σκευάσματα που αποζημιώνουν τα ασφαλιστικά ταμεία,  οπότε οι ασφαλισμένοι τα πληρώνουν από την  τσέπη τους.

Το τελευταίο μάλιστα αποτέλεσε το πιο ισχυρό πλήγμα για τις επιχειρήσεις του κλάδου, καθώς οι πωλήσεις των φαρμάκων που δεν αποζημιώνονται πλέον, αναμένεται να πέσουν κατακόρυφα. Η πτώση του τζίρου για πολλές εταιρείες εκτιμάται ότι θα γίνει αισθητή στα οικονομικά αποτελέσματα της παρούσας χρονιάς, ενώ τα στελέχη των επιχειρήσεων προετοιμάζονται για «βουτιά» στον τζίρο τους το 2013. Ανησυχία επικρατεί και στις μητρικές εταιρείες, όπως τονίζουν παράγοντες της αγοράς. Η Ελλάδα αποτελεί χώρα αναφοράς για τη τιμολόγηση σε άλλες 17 χώρες (μεταξύ των οποίων η Βραζιλία και η Τουρκία), οπότε αν οι τιμές εδώ συνεχίζουν να πέφτουν, τότε αυτόματα θα μειωθεί η τιμή και των σκευασμάτων που κυκλοφορούν και σε άλλες χώρες, γεγονός που ωθεί τις εταιρείες να σταθμίσουν εάν συμφέρει πλέον η διάθεση των προϊόντων τους στην ελληνική αγορά.

Και εδώ έρχεται μια ακόμη συνέπεια της πτώσης των τιμών στα φάρμακα, καθώς σχεδόν πάντα μετά παρατηρείται αύξηση των παράλληλων εξαγωγών από τις φαρμακαποθήκες. Τα φτηνά εδώ φάρμακα προμηθεύουν τις ακριβότερες αγορές φαρμάκου του εξωτερικού, με συνέπεια να παρατηρούνται τεράστιες ελλείψεις στα εδώ φαρμακεία.

Η έκταση των ελλείψεων θορύβησε όπως φαίνεται και τον ΕΟΦ, ο οποίος ανακοίνωσε ότι θα ενημερώνεται πλέον από τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο για τις ελλείψεις στην αγορά και στη συνέχεια θα ελέγχει αν είναι οι φαρμακευτικές αυτές που δεν διαθέτουν τα σκευάσματα ή οι φαρμακαποθήκες που προχώρησαν σε αυξημένες παράλληλες εξαγωγές.

ΠΗΓΗ:www.capital.gr